โครงการสร้างเสริมสุขภาพช่องปากและเพิ่มการเข้าถึงบริการทันตกรรมให้นักเรียนในสถาบันปอเนาะ อำเภอสายบุรี จังหวัดปัตตานี (โครงการนำร่อง)

1. ชื่อโครงการ/กิจกรรม

คะแนน:

2. ความสอดคล้องกับแผนงาน

แผนงานกิจกรรมทางกายแผนงานขยะแผนงานมลพิษจากสิ่งแวดล้อมแผนงานบุหรี่แผนงานเหล้าแผนงานสารเสพติดแผนงานอาหารและโภชนาการแผนงานสุขภาพจิตแผนงานความปลอดภัยทางถนนแผนงานปัญหาสุขภาพอุบัติใหม่แผนงานโรคเรื้อรังแผนงานอนามัยแม่และเด็กแผนงานเด็ก เยาวชน ครอบครัวแผนงานผู้สูงอายุแผนงานเผชิญภัยพิบัติและโรคระบาดแผนงานกลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีความเสี่ยงแผนงานการบริหารจัดการกองทุนสุขภาพตำบลแผนงานคนพิการแผนงานแรงงานนอกระบบแผนงานป้องกัน แก้ปัญหา และฟื้นฟู ในสถานการณ์โควิด-19แผนอนามัยและสิ่งแวดล้อม

คะแนน:

3. สถานการณ์

ร้อยละของเด็กวัยเรียน (6 ปีขึ้นไป) ที่มีปัญหาฟันผุ

ขนาดปัญหา 63.2

ปัญหาสุขภาพช่องปากเป็นปัญหาที่สำคัญของประเทศไทย จากการสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากแห่งชาติครั้งที่ 9 ปี 2566 พบว่า ประชากรในกลุ่มเยาวชนอายุ 15 ปี เป็นโรคฟันผุสูง คิดเป็นร้อยละ 61.2 ซึ่งภาคใต้มีผู้เป็นโรคฟันผุสูงสุดเมื่อเทียบในระดับประเทศ คิดเป็นร้อยละ 63.2 พบปัญหาพฤติกรรมสุขภาพช่องปาก พบว่าเยาวชนมีพฤติกรรมแปรงฟันหลังอาหารกลางวันเพียงร้อยละ 6.4 และพบพฤติกรรมการบริโภคขนม เครื่องดื่มที่มีน้ำตาลยังเป็นที่แพร่หลายและเป็นที่นิยมในเด็กวัยนี้
การเข้าถึงบริการทางทันตกรรมน้อย

ขนาดปัญหา 11.13

นอกจากนี้ รายงานข้อมูลจาก Health Data Center (ประมวลผลวันที่ 9 กันยายน 2569) ในการเข้าถึงบริการพบว่าร้อยละผู้มีอายุ 15-59 ปีในอำเภอสายบุรี ได้รับบริการทันตกรรมเพียงร้อยละ 11.13 สะท้อนถึงข้อจำกัดในการเข้าถึงบริการทันตกรรมในพื้นที่

นักเรียนที่ศึกษาในสถาบันศึกษาปอเนาะเป็นกลุ่มเยาวชนที่มีบริบทการดำเนินชีวิตแตกต่างจากนักเรียนในระบบโรงเรียนทั่วไป นักเรียนบางส่วนพักอาศัยอยู่ภายในสถาบันปอเนาะ มีกิจวัตรประจำวัน การรับประทานอาหาร การปฏิบัติศาสนกิจ และการดูแลสุขอนามัยภายใต้บริบทของสถาบัน การเข้าถึงบริการทันตกรรมอาจมีข้อจำกัดจากหลายปัจจัย เช่น เวลาเรียน การเดินทาง การขาดผู้พาไปรับบริการ ตลอดจนการขาดระบบคัดกรองและส่งต่อผู้ที่มีปัญหาสุขภาพช่องปากอย่างเป็นระบบ

คะแนน:

4. วัตถุประสงค์และตัวชี้วัด

คะแนน:

5. กลุ่มเป้าหมาย

คะแนน:

8. วิธีการดำเนินงาน

กิจกรรม แสดงขั้นตอนการทำกิจกรรมและกระบวนการดำเนินงาน เขียนให้ละเอียดว่าจะทำอะไร อย่างไร จึงจะสำเร็จตามวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่วางไว้ เขียนให้เห็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน
งบประมาณ ในแต่ละกิจกรรม ขอให้จำแนกรายการค่าใช้จ่ายต่างๆ โดยละเอียด

สร้างแกนนำนักเรียนและพัฒนาระบบแปรงฟัน ตรวจ คัดกรองสุขภาพช่องปาก ออกหน่วยขูดหินปูน
รายละเอียดกิจกรรมหลัก
พัฒนานักเรีนนแกนนำให้สามารถดูแลและนำเพื่อนๆแปรงฟันได้

ออกหน่วยตรวจคัดกรองโรคในช่องปาก และบริการขูดหินปูนให้กับนักเรียน ในโรงเรียนปอเนาะที่เข้าร่วมกิจกรรม 3.เกิดระบบแปรงฟันขึ้นในโรงเรียน
ระยะเวลาดำเนินงานกิจกรรมหลัก 1 ตุลาคม 2569 ถึง 30 กันยายน 2570
ผลผลิต (Output) / ผลลัพธ์ (Outcome) ของกิจกรรมหลัก
เพิ่มการเข้าถึงการตรวจและคัดกรองโรคในช่องปาก (จัดระดับความเร่งด่วนในการรักษา และส่งต่อไปยังสถานบริการที่ใกล้เคียง)

นักเรียนได้รับบริการขูดหินปูน
งบประมาณกิจกรรมหลัก 143420 บาท
กิจกรรมย่อยที่จะดำเนินการภายใต้กิจกรรมหลักนี้

การพัฒนานักเรียนแกนนำ “เพื่อนช่วยเพื่อนดูแลฟัน”

รายละเอียดกิจกรรมย่อย
คัดเลือกนักเรียนแกนนำจากแต่ละสถาบัน ฝึกทักษะนักเรียน ดังนี้ การแปรงฟันที่ถูกวิธี, การตรวจความสะอาดของช่องปากเบื้องต้น, การให้คำแนะนำเพื่อน, การสังเกตอาการที่ควรส่งต่อ, การจัดกิจกรรมแปรงฟัน, การสื่อสารเรื่องสุขภาพช่องปากด้วยภาษาที่เข้าใจง่าย และร่วมกับแต่ละสถาบัน เพื่อพัฒนาระบบแปรงฟันที่สามารถปฏิบัติได้จริงในโรงเรียนu

ผลผลิต (Output) / ผลลัพธ์ (Outcome) ของกิจกรรมย่อย
Out put : มีนักเรียนแกนนำเกิดขึ้นในโรงเรียน
Out come : มีแกนนำนักเรียนและระบบแปรงฟันคุณภาพที่สามารถดำเนินการในสถาบันได้

งบประมาณกิจกรรมย่อย 16780 บาท

ฐานเรียนรู้ “ดูแลฟันตัวเองเป็น”

รายละเอียดกิจกรรมย่อย
จัด Active Learning 5 ฐาน: รู้จักช่องปาก แปรงฟันให้สะอาด เลือกยาสีฟัน ลดเสี่ยงฟันผุ และรู้ว่าเมื่อใดควรพบทันตบุคลากร

ผลผลิต (Output) / ผลลัพธ์ (Outcome) ของกิจกรรมย่อย
Out put : นักเรียนเข้าร่วมฐานเรียนรู้และฝึกทักษะดูแลสุขภาพช่องปาก
Out come : นักเรียนมีความรู้และทักษะดูแลสุขภาพช่องปาก และสามารถแปรงฟันได้ถูกวิธีเพิ่มขึ้น

งบประมาณกิจกรรมย่อย 76900 บาท

เวทีสรุปผลและแลกเปลี่ยนเรียนรู้ “ปอเนาะฟันดี วิถีสุขภาพดี”

รายละเอียดกิจกรรมย่อย
นักเรียนนำเสนอการเปลี่ยนแปลง ปัญหา อุปสรรคและบทเรียน พร้อมบรรยาย/แลกเปลี่ยนโดยผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพช่องปากและผู้นำศาสนา

ผลผลิต (Output) / ผลลัพธ์ (Outcome) ของกิจกรรมย่อย
Out put : นักเรียนเข้าร่วมฐานเรียนรู้และฝึกทักษะดูแลสุขภาพช่องปาก
Out come : นักเรียนมีความรู้และทักษะดูแลสุขภาพช่องปาก และสามารถแปรงฟันได้ถูกวิธีเพิ่มขึ้น

งบประมาณกิจกรรมย่อย 19600 บาท

สำรวจสถานการณ์และสร้างการมีส่วนร่วมกับสถาบันปอเนาะ

รายละเอียดกิจกรรมย่อย
ประชุมร่วมกับผู้บริหาร ครูผู้ดูแล และตัวแทนนักเรียน สำรวจบริบท จุดแปรงฟัน แหล่งน้ำ และคัดเลือกแกนนำ

ผลผลิต (Output) / ผลลัพธ์ (Outcome) ของกิจกรรมย่อย
Out put :สถาบันปอเนาะนำร่อง 4 แห่งได้รับการสำรวจและมีแกนนำนักเรียน Out come : ได้รูปแบบการดำเนินงานและระบบแปรงฟันที่เหมาะสมกับบริบทของแต่ละสถาบัน

งบประมาณกิจกรรมย่อย 0 บาท

ประชุมและชี้แจงการดำเนินงาน

รายละเอียดกิจกรรมย่อย
ประชุมชี้แจงรายละเอียด วัตถุประสงค์ บทบาท และแนวทางดำเนินโครงการแก่ผู้เกี่ยวข้อง

ผลผลิต (Output) / ผลลัพธ์ (Outcome) ของกิจกรรมย่อย
Out put : ครู 4 คน และทันตบุคลากร 20 คน รวม 24 คนเข้าร่วมประชุม Out come : ผู้เกี่ยวข้องเข้าใจแนวทางและสามารถดำเนินงานไปในทิศทางเดียวกัน

งบประมาณกิจกรรมย่อย 15140 บาท

ตรวจและคัดกรองสุขภาพช่องปาก

รายละเอียดกิจกรรมย่อย
ประชุมร่วมกับผู้บริหาร ครูผู้ดูแล และตัวแทนนักเรียน สำรวจบริบท จุดแปรงฟัน แหล่งน้ำ และคัดเลือกแกนนำ

ผลผลิต (Output) / ผลลัพธ์ (Outcome) ของกิจกรรมย่อย
Out put : นักเรียน 800 คนได้รับการตรวจและคัดกรองสุขภาพช่องปาก Out come : นักเรียนที่มีปัญหาได้รับการค้นพบและจัดระบบส่งต่ออย่างเหมาะสม

งบประมาณกิจกรรมย่อย 7400 บาท

ออกหน่วยให้บริการขูดหินปูน

รายละเอียดกิจกรรมย่อย
ออกหน่วยให้บริการขูดหินปูน

ผลผลิต (Output) / ผลลัพธ์ (Outcome) ของกิจกรรมย่อย
Out put:นักเรียนได้รับการขูดหินปูน Out come :นักเรียนที่มีโรคเหงือกอักเสบได้รับการรักษา

งบประมาณกิจกรรมย่อย 7600 บาท

คะแนน:

10. ผลการดำเนินงานที่คาดหวัง

นักเรียนสถาบันปอเนาะสามารถเข้าถึงการตรวจ คัดกรองสุขภาพช่องปากและขูดหินปูนเพิ่มขึ้น
นักเรียนที่มีปัญหาสุขภาพช่องปากได้รับการค้นพบตั้งแต่ระยะเริ่มต้นและได้รับการส่งต่ออย่างเหมาะสม
นักเรียนมีความรู้และทักษะในการดูแลสุขภาพช่องปากด้วยตนเอง
เกิดนักเรียนแกนนำที่สามารถสนับสนุนการดูแลสุขภาพช่องปากของเพื่อน
สถาบันปอเนาะทั้ง 4 แห่งมีระบบแปรงฟันคุณภาพก่อนอาบน้ำละหมาดที่สอดคล้องกับวิถีชีวิตของนักเรียน
เกิดระบบเชื่อมต่อระหว่างสถาบันปอเนาะกับหน่วยบริการทันตกรรมในพื้นที่
เกิดต้นแบบการส่งเสริมสุขภาพช่องปากในสถาบันปอเนาะที่สามารถขยายผลไปยังสถาบันอื่นในอำเภอสายบุรีได้

คะแนน:

11. เอกสารประกอบโครงการ

	ชื่อเอกสาร	ผู้ส่ง
1	โครงการกองทุนสุขภาพจังหวัด ปีงบ 2570 รพร.สายบุรี.docx (.docx) @10 ก.ย. 2569	nureedapohde9733
2	ไฟล์ข้อเสนอโครงการ ครั้งที่ 1 (.pdf) @11 ก.ย. 2569	nureedapohde9733

คะแนน: